Betaal ik te veel belasting als zzp’er?

Het antwoord is bijna altijd: ja. Niet omdat je iets fout doet, maar omdat niemand je ooit heeft verteld wat er eigenlijk allemaal mogelijk is. Dit artikel legt je uit hoe de belastingdruk als zzp’er echt werkt — en waar het geld blijft liggen.

Jouw collega in loondienst ziet zijn belastingdruk niet. Jij wel.

Stel: je hebt vroeger in loondienst gewerkt. Je keek elke maand naar wat er op je rekening stond. Wat je werkgever aan de overheid betaalde, zag je nooit. Inkomstenbelasting, premies volksverzekeringen, werkgeverspremies — het werd allemaal ingehouden voor jij er iets aan kon doen.

Als zzp’er zie je de rekening opeens wel. Je factureert. Je betaalt btw. Je doet aangifte. En dan vraag je je af: klopt dit wel? Betaal ik te veel?

Ja, waarschijnlijk wel. Niet omdat je boekhouder fouten maakt, maar omdat er mogelijkheden zijn die je simpelweg niet kent.

Hoe werkt de belasting als zzp’er eigenlijk?

Als zzp’er met een eenmanszaak betaal je inkomstenbelasting over je winst. Dat is niet je omzet, maar wat er overblijft na je zakelijke kosten. Over die winst zijn er een paar aftrekposten.

De zelfstandigenaftrek bedraagt in 2026 nog 1.200 euro. Een paar jaar geleden was dat nog meer dan 6.000 euro. De overheid bouwt dit bedrag stelselmatig af, richting 900 euro in 2027. Je verliest dus elk jaar een stuk aftrek dat je vroeger vanzelf had.

Daarnaast is er de MKB-winstvrijstelling van 12,7%. Die mag je aftrekken van je winst na de zelfstandigenaftrek. Je hoeft daarvoor niet aan het urencriterium te voldoen — elke ondernemer krijgt hem automatisch.

Wat overblijft is je belastbare inkomen. In 2026 betaal je vóór de AOW-leeftijd 35,75% over de eerste €38.883, 37,56% over het inkomen van €38.883 tot €78.426 en 49,5% over het meerdere. Heffingskortingen verlagen vervolgens het bedrag dat je daadwerkelijk betaalt.

Concreet voorbeeld. Je maakt €90.000 omzet en hebt €10.000 zakelijke kosten. Je winst vóór ondernemersaftrek is dan €80.000. Voldoe je aan het urencriterium, dan kun je in 2026 €1.200 zelfstandigenaftrek toepassen. Daarna wordt de MKB-winstvrijstelling van 12,7% berekend. Je belastbare winst komt daarmee uit op ongeveer €68.800.

Hoeveel inkomstenbelasting je uiteindelijk betaalt, hangt vervolgens ook af van je heffingskortingen, andere inkomsten en persoonlijke situatie. Daarnaast betaal je als IB-ondernemer een inkomensafhankelijke bijdrage Zvw. In 2026 bedraagt die 4,85%, tot het maximale bijdrage-inkomen van €79.409.

En dat is de basis. Dan hebben we het nog niet over wat je écht kunt doen om dat bedrag te verlagen.

Waar laat je geld liggen?

De meeste zzp'ers zijn vooral bezig met hun vak en onderneming, niet dagelijks met fiscale optimalisatie. Daardoor blijven mogelijkheden soms onbenut. Dat is geen kritiek, maar een constatering. Je bent ondernemer, geen fiscalist. Toch zijn er een paar zaken die vrijwel iedereen onbenut laat.

Lijfrente en pensioenopbouw. Als zzp’er bouw je geen pensioen op via een werkgever. Dat betekent dat je jaarruimte — de ruimte om fiscaal aftrekbaar geld opzij te zetten — waarschijnlijk al jaren oploopt zonder dat je er gebruik van maakt. Dat geld had je kunnen aftrekken tegen maximaal 49,5% belasting. Elk jaar dat je wacht, kost je duizenden euro’s.

In een apart artikel leg ik uit hoeveel het uitstel van pensioen en lijfrente je echt kost.

Arbeidsongeschiktheid. Dit is geen belastingonderwerp, maar het raakt direct aan je financiële positie. Als je langdurig uitvalt, kan je inkomen sterk terugvallen. Er ligt inmiddels een wetsvoorstel voor een verplichte basisverzekering arbeidsongeschiktheid voor zelfstandigen (BAZ) bij de Tweede Kamer. De uiteindelijke vorm, premie en ingangsdatum staan nog niet definitief vast. Een bestaande of nieuwe private AOV kan onder voorwaarden een alternatief vormen. Het is daarom verstandig om niet alleen naar de toekomstige BAZ te kijken, maar nu al te bepalen welk arbeidsongeschiktheidsrisico je zelf wilt dragen en welk deel je wilt verzekeren.

De vraag of een BV beter is. Bij een hogere winst kan een BV fiscaal interessanter worden dan een eenmanszaak. Er bestaat geen vast omslagpunt: DGA-salaris, benodigde privé-opnames, pensioeninleg, aftrekposten en de vraag of je winst in de BV laat zitten hebben allemaal invloed. Gebruik de BV vs. eenmanszaak rekentool voor een eerste vergelijking.. Ik leg hier uit wanneer een BV wel en niet zinvol is.

Kosten die je niet opvoert. Zakelijke kosten verlagen je winst en dus je belasting. Toch laten zzp’ers hier regelmatig geld liggen: werkruimte thuis, zakelijk gebruik van de auto, abonnementen, opleidingen. Niet alles is aftrekbaar, maar meer dan je denkt wel.

Waarom weet je dit niet?

Omdat niemand je er ooit over heeft verteld. Je boekhouder verwerkt je cijfers en zorgt dat je aangifte klopt. Maar een boekhouder is geen vermogensadviseur. Die kijkt niet proactief naar wat er beter kan. Dat is ook niet zijn opdracht.

En de Belastingdienst gaat je hier ook niet op wijzen. Die int wat je verschuldigd bent, niet minder.

Het gevolg is dat de meeste zzp’ers jaar na jaar meer betalen dan nodig is. Niet door fraude of fouten, maar door onwetendheid. En onwetendheid is duur.

Wat kun je nu doen?

De eerste stap is inzicht. Weten wat je nu betaalt, wat er mogelijk is en wat het verschil betekent voor jouw situatie. Niet in theorie, maar concreet in euro’s.

Je kunt beginnen met de BV vs. eenmanszaak rekentool op deze site. Die geeft je snel een beeld van of een BV-structuur voor jou zinvol is.

Wil je het compleet doorrekenen — belastingdruk, pensioenruimte, AOV, eventueel een BV — dan is een gesprek de snelste manier. In een uur weet je meer dan na jaren van zelf uitzoeken.

Plan een gratis kennismakingsgesprek via Calendly.

Geen verkooppraatje. Gewoon een eerlijk gesprek over wat voor jou mogelijk is.

Plan een kennismaking

Veelgestelde vragen (FAQ)

Betaal ik als zzp’er meer belasting dan iemand in loondienst?

Niet per se meer, maar je ziet het wel. In loondienst wordt alles ingehouden voor je het ziet. Als zzp’er betaal je zelf en zie je wat er gaat. Dat voelt zwaarder, ook als het tarief vergelijkbaar is. Wat wél zwaarder weegt: je hebt geen werkgeversbijdrage pensioen, geen doorbetaling bij ziekte en minder sociale zekerheid. De belastingdruk is dus vergelijkbaar, maar je netto positie is kwetsbaarder.

Hoe weet ik of ik de zelfstandigenaftrek correct toepas?

De zelfstandigenaftrek in 2026 is 1.200 euro. Je hebt er alleen recht op als je minimaal 1.225 uur per jaar aan je onderneming besteedt (het urencriterium). Je boekhouder past dit toe in je aangifte. Let op: de aftrek daalt elk jaar verder. In 2027 is het nog maar 900 euro.

Wat is de MKB-winstvrijstelling en krijg ik die automatisch?

Ja, de MKB-winstvrijstelling van 12,7% wordt automatisch toegepast in je aangifte. Je hoeft er niet aan het urencriterium voor te voldoen. Het is een directe verlaging van je belastbare winst. Als je 80.000 euro winst hebt na de zelfstandigenaftrek, mag je nog eens 10.160 euro aftrekken.

Kan ik als zzp’er fiscaal voordelig pensioen opbouwen?

Ja. Als je jaarruimte of reserveringsruimte hebt, kun je een storting in een kwalificerende lijfrente aftrekken in box 1. Hoeveel je kunt aftrekken hangt af van je inkomen en eventuele pensioenopbouw in eerdere jaren. Het belastingvoordeel hangt af van het inkomen waartegen de aftrek plaatsvindt. Daarnaast valt het opgebouwde lijfrentevermogen tijdens de opbouw niet in box 3.

Wanneer is een BV beter dan een eenmanszaak?

Dat hangt vooral af van je winst, hoeveel geld je privé nodig hebt en hoeveel winst je in de onderneming kunt laten zitten. Ook je DGA-salaris, pensioeninleg en andere fiscale omstandigheden spelen mee. Er bestaat daarom geen universeel omslagpunt. Met de BV vs. eenmanszaak rekentool kun je voor jouw cijfers een eerste vergelijking maken.

Wat kost het om te laat te beginnen met pensioen of lijfrente?

Veel meer dan je denkt. Door uitstel mis je niet alleen de belastingaftrek van nu, maar ook het rente-op-rente effect over de jaren die je overslaat. Ik heb dit doorgerekend in een apart artikel: Wat het kost om later te beginnen met lijfrente.

Welke belastingvoordelen heb je als zzp’er in 2026?

Als zzp’er kun je afhankelijk van je situatie gebruikmaken van onder meer de zelfstandigenaftrek, MKB-winstvrijstelling en aftrek voor zakelijke kosten. Daarnaast kan pensioenopbouw via een lijfrente fiscaal voordeel opleveren als je voldoende jaarruimte of reserveringsruimte hebt. Bij hogere winsten kan ook de keuze tussen een eenmanszaak en BV invloed hebben op je belastingdruk. Welke combinatie het voordeligst is, hangt af van je persoonlijke en zakelijke situatie.